“Shkencëtarët kanë studiuar formimin e planetëve për një kohë të gjatë, por ne kurrë më parë nuk e kemi kontrolluar formën e tyre gjatë formimit në një simulim. Thjesht supozuam se ato ishin sferike”, tha astrofizikani Dimitris Stamatelos nga Universiteti Qendror Lancashire në Britaninë e Madhe, transmeton “Science Alert”.

Si formohen planetët

Edhe pse ne kemi gjetur shumë planetë në Rrugën e Qumështit, më shumë se 5500, ne ende nuk e kuptojmë plotësisht se si formohen. Gjatë lindjes së yjeve, pluhuri dhe gazrat rreth tyre formohen në një disk nga i cili më vonë formohen planetët, domethënë përbërja planetare.

Por si formohen saktësisht këto trupa brenda diskut? Shkencëtarët besojnë se planetët më të vegjël si Toka, Venusi, Marsi dhe Mërkuri formohen pasi copa shkëmbi grumbullohen njëra mbi tjetrën derisa të formohet një planet.

Historia mund të jetë e ndryshme për sa i përket gjigantëve të gazit. Ata ndoshta lindin nën ndikimin e të ashtuquajturës paqëndrueshmëri të diskut, kur një disk yjor që ftohet me shpejtësi shpërthen në copa që kondensohen nën ndikimin e gravitetit dhe më pas formojnë planetë.

Së pari ato janë të sheshta, pastaj janë të rrumbullakëta

Astrofizikani Adam Fenton i Universitetit Qendror Lucknowshire donte të kuptonte më mirë procesin e formimit të planetit përmes paqëndrueshmërisë së diskut, kështu që ai projektoi dhe ekzekutoi simulime komplekse që merrnin parasysh aspekte të ndryshme të procesit, të tilla si dendësia e gazit, temperatura dhe shpejtësia e rrotullimit në disk. .

Simulimet treguan se protoplanetët e gjigantëve të gazit fillimisht formohen të sheshta dhe më vonë gjatë zhvillimit të planetëve, materiali mblidhet kryesisht në pole, jo rreth ekuatorit.

Hulumtimi, i quajtur Struktura 3D e protoplaneteve të paqëndrueshmërisë së diskut, së shpejti do të publikohet në revistën Astronomers & Astrophysics Letters.