Bill Gates pohon: Ky është parashikimi më i mirë për të ardhmen tonë, 400 milionë njerëz presin ndryshime serioze!

Libri në fjalë është “Vala që po vjen: Teknologjia, Pushteti dhe Dilema më e Madhe e Shekullit të Njëzet e Një”.

Bill Gates mendon se të gjithë duhet ta lexojnë “librin e tij të preferuar mbi inteligjencën artificiale”, atë që parashikon se inteligjenca artificiale do të ndryshojë shumicën e vendeve të punës në pesë vitet e ardhshme.

Libri quhet “Vala që po vjen: Teknologjia, Fuqia dhe Dilema më e Madhe e Shekullit të Njëzet e Një”. U botua në vitin 2023 dhe është shkruar nga pionieri i inteligjencës artificiale, Mustafa Suleiman, i cili bashkëthemeloi laboratorin kërkimor DeepMind. Ai ia shiti atë Google në vitin 2014 dhe tani është CEO i Microsoft AI.

“Ky është libri që unë rekomandoj më shumë se çdo libër tjetër mbi inteligjencën artificiale – krerëve të shteteve, udhëheqësve të biznesit dhe kujtdo që pyet – sepse ofron diçka të rrallë: një pamje të qartë të mundësive të jashtëzakonshme dhe rreziqeve reale që na presin”, shkroi Gates në blogun e tij.

Në libër, Suleiman parashikoi se përparimet e shpejta në inteligjencën artificiale do ta ndryshojnë plotësisht mënyrën se si funksionon pothuajse çdo industri. Ai citoi një studim të vitit 2023 nga grupi konsulent McKinsey që vlerësoi se afërsisht gjysma e të gjitha “aktiviteteve të punës” do të automatizoheshin deri në vitin 2030.

Pasojat e inteligjencës artificiale “do të jenë thellësisht destabilizuese për qindra miliona njerëz të cilët, të paktën, do të duhet të rikualifikohen dhe të kalojnë në lloje të reja pune”, shkroi Suleiman. Sipas McKinsey, më shumë se 400 milionë punëtorë në të gjithë botën pritet të kalojnë në vende pune ose role të reja.

Inteligjenca artificiale do t’i ndihmojë punonjësit të jenë më efikasë – siç është tashmë në disa raste – por vetëm në fillim, shkroi Suleiman.

“Këto mjete do ta rrisin vetëm përkohësisht inteligjencën njerëzore”, shkroi ai, dhe më pas shtoi: “Ato do të na bëjnë më të zgjuar dhe më efikasë për një kohë dhe do të zhbllokojnë sasi të mëdha rritjeje ekonomike, por ato zëvendësojnë në thelb fuqinë punëtore”, raporton CNBC.

Si të përgatitemi për ndikimin e inteligjencës artificiale në fuqinë punëtore?

Nga prodhimi fizik te “puna njohëse”, revolucioni i inteligjencës artificiale do të ndikojë pothuajse në çdo industri, shkroi Suleiman.

Në fund të fundit, do të mbeten “pak fusha” ku njerëzit mund t’i tejkalojnë makinat në performancë, por inteligjenca artificiale do t’i tejkalojë shpejt punëtorët njerëzorë në detyrat e zyrës, siç janë administrata, shërbimi ndaj klientit dhe krijimi i përmbajtjes, thotë Suleiman.

Rritja e kontributit ka të ngjarë të rezultojë në dy realitete, shkroi ai. Punëdhënësit do të krijojnë miliona vende të reja pune në përgjigje të rritjes ekonomike. Por jo e gjithë ajo punë do t’u shkojë njerëzve, vëren Suleiman: Punëdhënësit do të vazhdojnë të zgjedhin “ekuivalentë ultra të lirë” sa herë që është e mundur.

Disa pozicione janë dhe do të jenë më të vështira për t’u replikuar nga IA. Këto përfshijnë profesione të kualifikuara si hidraulikë dhe elektricistë, si dhe vende pune që mbështeten shumë në aftësitë sociale, të menduarit kritik dhe kreativitetin.

Megjithatë, pothuajse të gjithë do të duhet të përmirësojnë aftësitë e tyre – dhe të mësojnë se si ta përfshijnë këtë lloj teknologjie në punët e tyre aktuale – pasi shërbimet e inteligjencës artificiale bëhen më të përhapura në çdo industri gjatë viteve të ardhshme. Shumë të tjerë do të duhet të kalojnë në karriera krejtësisht të reja, shkroi Suleiman. Ky ndryshim është tashmë në proces. Një sondazh i vitit 2023 zbuloi se 41% e kompanive amerikane të anketuara kishin plane për të trajnuar punonjësit për të punuar me inteligjencën artificiale.

Aftësitë thelbësore të IA-së – të tilla si inxhinieria agile, të mësuarit automatik dhe njohuritë mbi të dhënat – janë një faktor kyç punësimi për gati 70% të punëdhënësve, sipas një ankete të Slack Workforce Lab në mars 2024.

Sfida monumentale që paraqet inteligjenca artificiale për vendet e punës

Disa ekspertë sugjerojnë se përfitimet ekonomike të inteligjencës artificiale do të krijojnë mjaftueshëm vende të reja pune për të tejkaluar ato të humbura. IA do të krijojë 78 milionë vende pune më shumë sesa eliminon deri në vitin 2030, dhe e ardhmja e punës do të sillet rreth bashkëpunimit midis njerëzve dhe makinave, parashikon Raporti i Forumit Ekonomik Botëror për të Ardhmen e Punës 2025.

Por edhe optimistët e inteligjencës artificiale bien dakord se ndryshimet e mëdha në mënyrën se si punojnë njerëzit ka të ngjarë të çojnë në një periudhë tranzicioni dramatik. Vendet e reja të punës të mundësuara nga përparimet në inteligjencën artificiale nuk do të vijnë aq shpejt sa për të shpëtuar pjesën më të madhe të fuqisë punëtore globale, parashikon Suleiman në librin e tij.

Inteligjenca artificiale do të “eliminojë shumë vende pune aktuale, disa klasa vendesh pune do të zhduken plotësisht”, tha drejtori ekzekutiv i OpenAI, Sam Altman, në një diskutim në maj 2024 me presidenten e MIT, Sally Kornbluth.

“Trajtime revolucionare”, “zgjidhje inovative” dhe avantazhe të tjera

Si Suleiman ashtu edhe Gates janë përgjithësisht optimistë për potencialin e inteligjencës artificiale për të ndryshuar jetën e njerëzve për mirë.

Nëse punëtorët dhe udhëheqësit përgatiten për ndryshime të mëdha, të gjithë duhet të jenë në gjendje të gëzojnë përfitimet e “trajtimeve të përparuara për sëmundjet vdekjeprurëse, zgjidhjeve inovative për ndryshimet klimatike dhe arsimit me cilësi të lartë për të gjithë”, shkroi Gates.

Për të arritur këtë skenar më të mirë, njerëzit duhet të përqafojnë inteligjencën artificiale duke mësuar të punojnë me teknologji të reja që zbatohen në jetën dhe karrierën e tyre të përditshme, argumenton Suleiman.

“Kjo është një sfidë monumentale, rezultati i së cilës, pa ekzagjerim, do të përcaktojë cilësinë dhe natyrën e jetës së përditshme në këtë shekull dhe më tej”.