Sa gjatë mund të durojë një person pa gjumë?
Sa gjatë mund të qëndrojë zgjuar një person dhe çfarë i ndodh trupit dhe trurit pa gjumë? Lexoni rreth rreziqeve të mungesës së gjumit.
Mungesa e gjumit rrit rrezikun e një sërë problemesh shëndetësore, duke përfshirë diabetin, sëmundjet e zemrës, obezitetin dhe depresionin, paralajmërojnë Qendrat për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve. Gjumi është thelbësor për funksionimin normal të trurit dhe trupit, dhe mungesa e tij ka një efekt kumulativ që bëhet gjithnjë e më i rrezikshëm me kalimin e kohës.
Një nga shembujt më të famshëm është rasti i Randy Gardner, i cili në vitin 1963 qëndroi zgjuar për 11 ditë e 25 minuta, duke vendosur një rekord botëror. Për shkak të rreziqeve serioze shëndetësore, Libri i Rekordeve Botërore Guinness nuk pranon më përpjekje të tilla që nga viti 1997.
Ekspertët thonë se një i rritur ka nevojë për të paktën gjashtë deri në tetë orë gjumë në ditë. Pas vetëm 24 orësh pa gjumë, shfaqen vështirësi në përqendrim dhe në dallimin midis zgjimit dhe gjumit. Truri mund të “fiket” shkurtimisht në një gjendje të njohur si mikrogjumë, në të cilën një person duket zgjuar, por ka periudha të shkurtra vetëdije të zvogëluar dhe madje edhe halucinacione.
Pagjumësia afatgjatë është aq e dëmshme saqë është etikisht e pamundur të kryhen kërkime që do ta shqyrtonin atë në masën e saj të plotë. Një sëmundje e rrallë trashëgimore, e njohur si pagjumësi fatale familjare, tregon se sa thelbësor është gjumi – të prekurit përjetojnë dëmtim progresiv të trurit dhe vdekje brenda rreth 18 muajsh.
Hulumtimet tregojnë se pas 16 orësh zgjim, vëmendja bie ndjeshëm, dhe pas 24 orësh, koordinimi dhe reagimet dëmtohen, të ngjashme me ato me 0.1 përqind alkool në gjak. Pas 36 orësh, ndodhin çrregullime hormonale dhe rritje të proceseve inflamatore, ndërsa pas 72 orësh, ankthi, depresioni dhe halucinacionet janë të mundshme.
Mungesa e gjumit nuk mund të “kompensohet” thjesht. Krijohet një i ashtuquajtur borxh gjumi dhe për çdo orë të humbur, kërkohet një periudhë dukshëm më e gjatë pushimi cilësor. Problemi është se njerëzit shpesh nuk e vënë re aftësinë e tyre të reduktuar për t’u përqendruar, gjë që mund të ketë pasoja serioze, veçanërisht kur drejtojnë një automjet ose marrin vendime të rëndësishme.
