Rritja eksponenciale e numrit të satelitëve në orbitën e ulët të Tokës ka sjellë përparime në telekomunikacion, duke përfshirë aksesin në internet me brez të gjerë në zonat rurale dhe të largëta anembanë botës, por gjithashtu ka çuar në një rritje të ndotjes nga drita në hapësirë, e cila kërcënon funksionimin e observatorëve astronomikë në orbitë.
Një studim i ri i NASA-s, i përqendruar në katër teleskopë hapësinorë, vlerëson se shumë nga imazhet që këto observatorë do të marrin gjatë dekadës së ardhshme mund të kontaminohen nga drita e emetuar ose e reflektuar nga satelitët me të cilët ndajnë orbitën e ulët të Tokës.
Shkencëtarët kanë llogaritur se rreth 40 përqind e imazheve nga Teleskopi Hapësinor Hubble i NASA-s dhe rreth 96 përqind e atyre nga Observatori Spherex mund të kontaminohen nga drita nga satelitët. Ata gjithashtu llogaritën se rreth 96 përqind e imazheve nga Observatori Arrakis i planifikuar i Agjencisë Hapësinore Evropiane dhe Teleskopi Xuntian i planifikuar i Kinës mund të preken.
Këta teleskopë janë një pjesë kyçe e eksplorimit të hapësirës. Ata mund të vëzhgojnë një gamë më të gjerë valësh elektromagnetike sesa teleskopët në Tokë, dhe mungesa e ndërhyrjes atmosferike u lejon atyre të marrin imazhe më të mprehta të hapësirës, duke bërë të mundur imazhimin direkt të galaktikave ose planetëve të largët jashtë sistemit tonë diellor.
“Shumica e ndotjes nga drita ka ardhur nga qytetet dhe automjetet, por rritja e konstelacioneve të satelitëve të telekomunikacionit po fillon shpejt të ndikojë në observatorët astronomikë në të gjithë botën”, tha astronomi Alejandro Borlaff i Qendrës Kërkimore Ames të NASA-s në Kaliforni, autori kryesor i studimit të botuar në revistën Nature.
“Ndërsa teleskopët shikojnë në hapësirë, duke u përpjekur të zbulojnë galaktikat, planetët dhe asteroidet, satelitët ndonjëherë kalojnë para kamerave, duke lënë gjurmë drite që ndërhyjnë në sinjalet e zbehta që marrim nga hapësira. Ky është një problem i njohur për teleskopët në Tokë. Por deri më tani, teleskopët hapësinorë, të cilët janë shumë më të shtrenjtë dhe të vendosur në pika të favorshme në hapësirë, mendohej se ishin kryesisht të lirë nga ndotja nga drita e shkaktuar nga njeriu”, tha Borlaff.
Në vitin 2019, kishte rreth 2,000 satelitë në orbitën e ulët të Tokës. Tani, numri është rreth 15,000. Borlaff tha se planet e industrisë parashikojnë rreth 560,000 satelitë në orbitën e ulët të Tokës gjatë dekadës së ardhshme.
“Vetëm nga viti 2021 deri në vitin 2025, ne kemi lëshuar më shumë satelitë në orbitën e ulët të Tokës sesa në shtatë dekadat e mëparshme të fluturimeve hapësinore së bashku”, shtoi Borlaff.
Më shumë lloje drite
Satelitët reflektojnë dhe lëshojnë më shumë lloje drite.
“Ata reflektojnë drejtpërdrejt rrezet e diellit përmes paneleve të tyre diellore, por reflektojnë edhe dritën nga Hëna dhe Toka. Përveç dritës optike, satelitët lëshojnë gjithashtu rrezatim infra të kuq të gjeneruar nga temperatura e përbërësve të tyre, dhe reflektojnë valët e radios nga Toka dhe nga vetë antenat”, thotë Borlaff.
Një mënyrë për të zgjidhur këtë problem do të ishte vendosja e satelitëve në orbita më të ulëta se ato ku funksionojnë teleskopët.
