Pa mushkëri, pa frymë… por gjallë?! Burri që sfidoi vdekjen për 48 orë
Pa mushkëri, pa frymë… por gjallë?! Burri që sfidoi vdekjen për 48 orë
Në një përpjekje të jashtëzakonshme për të shpëtuar jetën e një pacienti, kirurgët kanë arritur ta mbajnë gjallë një burrë në gjendje kritike për 48 orë pa mushkëri, ndërsa ai priste një transplant – një qasje radikale që mund të përdoret përsëri te pacientë të përzgjedhur me kujdes në të ardhmen, shkruan Science Alert.
Një ekip nga Universiteti Northwestern në SHBA ka zhvilluar një sistem plotësisht artificial të mushkërive (TAL), i cili mbush gjakun me oksigjen në një mënyrë të ngjashme me atë që bëjnë normalisht mushkëritë tona, ndërsa menaxhon rrjedhën e gjakut dhe mbron zemrën.
Sistemi ishte thelbësor në stabilizimin e pacientit dhe përgatitjen e tij për të marrë një mushkëri nga një dhurues. Më shumë se dy vjet më vonë, pacienti është shëruar mirë dhe tani ka mushkëri që funksionojnë plotësisht.
Historia fillon në pranverën e vitit 2023, kur mushkëritë e një burri 33-vjeçar filluan të dështonin pas një infeksioni gripal. Gjendja përparoi shpejt në pneumoni, sepsë dhe atë që njihet si sindroma e shqetësimit akut të frymëmarrjes.
“Ai zhvilloi një infeksion në mushkëri që nuk mund të trajtohej me asnjë antibiotik sepse ishte rezistent ndaj çdo gjëje. Infeksioni shkaktoi që mushkëritë e tij të shembeshin fjalë për fjalë dhe më pas të përhapeshin në pjesën tjetër të trupit të tij”, tha kirurgu torakal Ankit Bharat.
Qasja standarde në raste të tilla është vendosja e pacientit në aparatin mbështetës për jetën dhe dhënia e kohë mushkërive për t’u rikuperuar. Megjithatë, në këtë rast mushkëritë ishin problemi kryesor dhe burimi i infeksionit dhe burri ishte pothuajse me siguri i dënuar nëse mushkëritë e tij nuk do të hiqeshin, por edhe heqja e tyre mbartte një rrezik shumë të lartë vdekjeje.
Heqja e të dy mushkërive, një pneumonektomi bilaterale, zakonisht çon në dështim të zemrës për shkak të çrregullimeve të rrjedhjes së gjakut.
Për të shmangur këtë dhe për të kapërcyer kufizimet e përpjekjeve të mëparshme, ekipi mjekësor që zhvilloi sistemin shtoi kanale të dyfishta të rrjedhjes së gjakut dhe një shunt të rregullueshëm, duke lejuar barazimin e ndryshimeve të rrjedhjes së gjakut.
Kjo makinë ishte e mjaftueshme për ta mbajtur pacientin gjallë aq gjatë sa trupi i tij të rikuperohej deri në pikën ku një transplant i mushkërive ishte i mundur. Pasi organi u hoq, ata filluan të shihnin shenja shërimi nga infeksioni.
Barratt dhe ekipi i tij kryen analiza molekulare të mushkërive pasi ato u hoqën, duke konfirmuar se nuk kishte asnjë mënyrë që mushkëritë të ishin rikuperuar vetë nga vështirësia akute respiratore. Shenjat dhe dëmtimi i sistemit imunitar nënkuptonin se në këtë rast një transplant i mushkërive ishte absolutisht i nevojshëm.
“Zakonisht, transplantet e mushkërive rezervohen për pacientët me sëmundje kronike si sëmundja intersticiale e mushkërive ose fibroza cistike. Aktualisht, pikëpamja është se nëse dikush vuan nga vështirësi të rënda respiratore, ai thjesht duhet të mbahet gjallë dhe përfundimisht mushkëritë e tij do të shërohen”, shpjegoi Barat.
Kjo është një qasje që mund të ripërdoret në të ardhmen për të shpëtuar më shumë jetë. Ndërsa krijimi i një sistemi të tillë është aktualisht i mundur vetëm në qendra të specializuara, Barat shpreson që inovacionet e zbatuara këtu të mund të përfshihen në pajisjet standarde mjekësore në të ardhmen.
Edhe pse transplantimi i dyfishtë i mushkërive në këtë skenar më parë konsiderohej i pamundur, tani e dimë se mund të kryhet dhe të jetë i suksesshëm, dhe mund të jetë një mundësi në rastet e ardhshme, megjithëse ende varet nga qasja në kohë ndaj mushkërive të dhuruara.
“Në praktikën time, pacientët e rinj vdesin pothuajse çdo javë sepse askush nuk e kuptoi që transplantimi ishte një mundësi”, thotë Barat.
