Shikoni si dukej “Mona Lisa” origjinale

Nëse doni ta shihni Mona Lisën, ndoshta nuk do të shkoni në Muzeun Kombëtar të Prados në Madrid, Spanjë. Por shumë besojnë se versioni i Mona Lisës në Madrid ka një pretendim më të madh për besueshmëri artistike sesa ai në Paris. Kjo për shkak se studiuesit kanë zbuluar prova bindëse se ajo që për një kohë të gjatë mendohej të ishte thjesht një kopje tjetër e pikturës më të famshme në botë nuk u bë pasi Leonardo e përfundoi origjinalin, por në të njëjtën kohë me origjinalin, ndoshta nga një prej studentëve të tij. Më shumë se gjysmë mijëvjeçari më vonë, në këtë drejtim, Mona Lisa në Prado ka ruajtur ngjyrat dhe detajet e humbura në pikturën e Luvrit.

Fotografia infra të kuqe madje ka zbuluar se të dy pikturat ndajnë të njëjtat ndryshime në skicën origjinale. Është e njohur prej vitesh se Leonardo bëri korrigjime të vogla në formën e duarve të Mona Lisës, rregullime në vijën e syve dhe modifikime delikate në lakimin e fytyrës, të njëjtat korrigjime që janë gjetur në kopjen e sapo ekzaminuar.

Ndryshe nga kopjet e tjera, versioni i Prados përmban pigmente tepër të shtrenjta, të tilla si lapis lazuli – të importuara nga Afganistani. Kjo u bë e dukshme vetëm gjatë një restaurimi në vitin 2012, kur sfondi, i fshehur nën një shtresë të trashë bojë të zezë, u zbulua më në fund.

Mona Lisa e Prados u shfaq më pas së bashku me Mona Lisën e Luvrit në një ekspozitë të përkohshme. Kjo i dha publikut mundësinë të shihte se sa të ngjashme ishin, por edhe sa të ndryshme. Leonardo e pikturoi atë në një panel prej plepi, i cili kishte zhvilluar çarje të panumërta të vogla, dhe shtresat e llakut të verdhë të shtuara gjatë shekujve e kishin errësuar atë edhe më shumë.

Nëse kopja e Prados pasqyron vërtet zgjedhjet origjinale artistike të Leonardos, kjo mund t’i japë fund një pyetjeje të debatuar ashpër: a kishte vërtet vetulla zonja?